cover
Inside a modest bamboo hut at midday, Aling Rosa sweeps the wooden floor, sweat on her brow, while Pinang sits by the open doorway playing with a small toy cart and looking away, sunlight streaming through lattice walls.
Sa isang maliit na baryo, nakatira si Pinang at ang kanyang inang si Aling Rosa. Si Pinang ay pitong taong gulang. Siya ay mahilig maglaro at hindi gusto tumulong. "Pinang, tulungan mo ako maglinis," sabi ni Aling Rosa. "Mamaya na po, Inay," sagot ni Pinang. Araw-araw, ganito ang sagot niya. Si Aling Rosa ay nagtratrabaho mag-isa sa bahay. Pagod na pagod na siya.
In the dim bedroom, afternoon light filters through a capiz window onto Aling Rosa lying feverish on a woven mat, reaching toward Pinang who stands beside the doorway holding an empty bucket, brows knitted in confusion.
Isang araw, may sakit si Aling Rosa. "Pinang, kumuha ng tubig," sabi niya. "Nasaan po ba ang balde, Inay?" tanong ni Pinang. "Nandyan lang sa tabi ng pinto!" Lumabas si Pinang pero bumalik agad. "Inay, hindi ko makita," sabi niya. Si Aling Rosa ay napabuntong-hininga. "Sana magkaroon ka ng maraming mata para makita mo ang lahat!" sigaw niya sa lungkot.
At dawn in the backyard garden, Aling Rosa kneels on dew-covered grass, tears on her cheeks, gently touching a newly sprouted yellow fruit covered in many eyes atop its spiky crown, soft golden light illuminating the scene.
Kinaumagahan, hinanap ni Aling Rosa si Pinang. "Pinang! Pinang!" tawag niya. Wala siyang sagot. Sa bakuran, nakita niya ang isang kakaibang prutas. Ito ay may kulay dilaw at maraming mata sa balat. "Ano kaya ito?" tanong ni Aling Rosa. Naalala niya ang kanyang hiling kagabi. Umiyak siya nang husto. "Pinang, ikaw ba yan?" sabi niya.
In the sunny village marketplace, a father kneels beside his curious child, both pointing at a ripe pineapple with many eyes displayed on a woven basket, other stalls and colorful cloths forming a lively backdrop.
Mula noon, kumalat ang balita tungkol sa prutas na may maraming mata. Tinawag nila itong "pinya" mula sa pangalang Pinang. Ang lahat ng magulang ay nagturo sa kanilang mga anak tungkol kay Pinang. "Dapat tayong tumulong sa ating mga magulang," sabi nila. Ngayon, kapag nakakakita tayo ng pinya, naaalala natin ang aral. Magtulungan at magmalasakit tayo sa isa't isa.